JFK

映画『JFK』のあらすじ

ニューオーリンズの地方検事であるジム・ギャリソンは、昼食中に大統領暗殺の第一報を受けた。しかし、直後に逮捕されるリー・ハーヴェイ・オズワルドという人物に、彼は大多数のアメリカ人とは別のショックを受ける。ニューオーリンズの法曹関係者の間ではオズワルドという男は有名人であったからである。 オズワルドは不思議な過去を持ち、奇行を繰り返し、キューバ人の団体とトラブルを起こしていた人物だった。彼はすぐにこの人物の調査を始めるも、大統領暗殺事件の二日後にさらに事件が起こった。マスコミや大勢の警官がいるさなか、オズワルドが警察署の中でジャック・ルビーという男に射殺されたのだ。

Wydany w 1991 roku film „JFK” w reżyserii Olivera Stone'a to jedno z najbardziej ambitnych i kontrowersyjnych dzieł w historii amerykańskiego kina politycznego. Trzy dekady po tragicznych wydarzeniach w Dallas z 22 listopada 1963 roku, Stone podjął próbę rozliczenia się z oficjalną wersją wydarzeń przedstawioną przez rządową Komisję Warrena. Scenariusz oparto na książkach Jima Garrisona „On the Trail of the Assassins” oraz Jima Marrsa „Crossfire: The Plot to Kill Kennedy”. Projekt od początku budził ogromne emocje społeczne i polityczne, stając się czymś więcej niż tylko produkcją filmową – stał się wyrazistym głosem w narodowej dyskusji nad zaufaniem obywateli do własnego państwa. Głównym bohaterem opowieści jest Jim Garrison (w tej roli Kevin Costner), prokurator okręgowy z Nowego Orleanu. Początkowo akceptuje on oficjalne doniesienia o tym, że Lee Harvey Oswald działał samotnie. Jednak z biegiem czasu i w miarę pojawiania się nowych poszlak Garrison zaczyna dostrzegać poważne niespójności w rządowym raporcie. Wraz ze swoim zespołem rozpoczyna prywatne śledztwo, które prowadzi go w sam środek skomplikowanej sieci powiązań obejmującej tajne służby, wojsko, polityków z najwyższych szczebli władzy oraz środowiska przestępcze. Prokurator postanawia postawić przed sądem biznesmena Claya Shawa (Tommy Lee Jones), doprowadzając do jedynego procesu karnego powiązanego bezpośrednio z zabójstwem prezydenta Kennedy'ego. Pod względem realizacyjnym „JFK” to majstersztyk formy filmowej. Oliver Stone zastosował dynamiczny, wręcz hipnotyzujący montaż nagrodzony Oscarem, z wyczuciem przeplatając materiały archiwalne – w tym czarno-białe nagrania i słynną taśmę Abrahama Zaprudera – z inscenizowanymi scenami fabularnymi. Zdjęcia Roberta Richardsona, również wyróżnione nagrodą Akademii Filmowej, tworzą gęstą, pełną napięcia atmosferę paranoi i niepewności. Warstwę dźwiękową dopełnia monumentalna, przejmująca muzyka skomponowana przez Johna Williamsa. W znakomitej obsadzie oprócz Kevina Costnera znaleźli się między innymi Tommy Lee Jones, Gary Oldman jako wyrazisty Lee Harvey Oswald, Joe Pesci oraz Donald Sutherland w epizodycznej, lecz kluczowej roli tajemniczego informatora znanego jako „X”. Film spotkał się z entuzjastycznym przyjęciem widzów i wielu krytyków, ale wywołał także gorącą falę krytyki ze strony części historyków i dziennikarzy prasowych, zarzucających Stone'owi swobodne mieszanie udokumentowanych faktów z teoriami spiskowymi. Niemniej wpływ obrazu na kulturę masową i świadomość społeczną okazał się niezaprzeczalny. Ogromny odzew społeczny po premierze doprowadził bezpośrednio do uchwalenia przez Kongres USA ustawy o ujawnieniu akt dotyczących zamachu na Kennedy'ego (JFK Records Act). Dziś „JFK” pozostaje jednym z najważniejszych i najbardziej wpływowych thrillerów politycznych w historii światowego kina.