Le Juge Fayard dit Le Shériff

映画『Le Juge Fayard dit Le Shériff』のあらすじ

„Le Juge Fayard dit Le Shériff” z 1977 roku w reżyserii Yves’a Boisseta to jedno z najważniejszych dzieł francuskiego kina zaangażowanego społecznie i politycznie lat 70. Obraz powstał w okresie, gdy we Francji niezwykle popularny stał się nurt kryminału realistycznego, obnażającego korupcję na najwyższych szczeblach władzy. Bezpośrednią inspiracją dla scenariusza była autentyczna i wstrząsająca historia sędziego śledczego François Renauda, zamordowanego w Lyonie w 1975 roku. Boisset, znany ze swojego bezkompromisowego podejścia do trudnych tematów społecznych, stworzył poruszający portret jednostki walczącej z bezdusznym i zepsutym systemem. Fabuła skupia się na postaci Jean-Marie Fayarda, młodego i niezwykle ambitnego sędziego śledczego pracującego w prowincjonalnym francuskim mieście. Ze względu na swoje niekonwencjonalne metody pracy, stanowczość oraz brak ustępstw wobec przestępców i wpływowych osobistości, Fayard zyskuje przydomek „Szeryf”. Prowadząc dochodzenie w sprawie serii napadów i morderstw, bohater trafia na trop łączący świat przestępczości zorganizowanej z wysokimi urzędnikami państwowymi oraz tajnymi strukturami politycznymi. Mimo nacisków ze strony przełożonych i bezpośrednich gróźb, sędzia nie zamierza odstąpić od śledztwa, co sprowadza na niego śmiertelne niebezpieczeństwo. W rolę tytułową wcielił się Patrick Dewaere, tworząc jedną z najbardziej wyrazistych i pamiętnych kreacji w swojej karierze. Dewaere ukazał Fayarda jako człowieka pełnego pasji, ale też wewnętrznych sprzeczności – z jednej strony bezwzględnego ścigającego zbrodnię, z drugiej zaś podatnego na zranienie idealistę. Na ekranie partnerują mu wybitni aktorzy drugoplanowi, w tym Philippe Léotard, Jean Bouise czy Marcel Bozzuffi. Reżyseria Boisseta cechuje się dynamicznym tempem, surowym realizmem oraz sprawnym budowaniem napięcia. Istotną rolę odgrywają tu surowe zdjęcia oraz ścieżka dźwiękowa skomponowana przez Philippe'a Sarde'a, która doskonale podkreśla duszny i pełen niepokoju klimat opowieści. Film wywołał w momencie premiery ogromne kontrowersje polityczne we Francji. Ze względu na odważne odniesienia do działających w rzeczywistości organizacji powiązanych z władzą, produkcja spotkała się z naciskami cenzury oraz pozwami sądowymi, co wymusiło na twórcach modyfikacje niektórych ścieżek dźwiękowych w kopiach kinowych. Mimo tych przeszkód obraz odniósł duży sukces frekwencyjny i zdobył uznanie krytyków, otrzymując prestiżową nagrodę Prix Louis-Delluc. Dziś film pozostaje sztandarowym przykładem francuskiego dramatu polityczno-kryminalnego, zapamiętanym z racji znakomitego aktorstwa Dewaere'a i nieustraszonego podejścia twórców do tematu władzy.