マラソンマン

映画『マラソンマン』のあらすじ

ニューヨーク。老人が雑踏の中、銀行の貸金庫から出してきた小箱を男に手渡した直後、交通事故死した。この事故をマラソン・トレーニング中のベーブは目撃した。ベーブの兄ドクはアメリカ政府機関の男で例の箱を売り込もうとしたが常に命を狙われていた。一方、南米ウルグアイにいるナチの残党ゼルは、老人の事故死を知るやニューヨークへ飛ぶ。ある日ベーブは図書館でエルザと知り合うが公園でデート中２人の男に襲われる。

„Maratończyk” (1976) w reżyserii Johna Schlesingera to jeden z najważniejszych i najbardziej trzymających w napięciu thrillerów polityczno-szpiegowskich w historii kina. Obraz powstał na podstawie bestsellerowej powieści Williama Goldmana, który sam napisał również scenariusz do filmu. Dzieło Schlesingera idealnie wpisuje się w klimat amerykańskiego kina lat 70. XX wieku, przesiąkniętego paranoją, nieufnością wobec władzy oraz niepokojem po aferze Watergate i traumie wojny w Wietnamie. Fabuła skupia się na postaci Thomasa „Babe’a” Levy’ego, młodego nowojorskiego studenta historii i zapalonego biegacza długodystansowego. Babe spędza dni na przygotowaniach do maratonu oraz badaniu przeszłości swojego ojca, który stał się ofiarą makkartyzmu. Jego spokojne i uporządkowane życie gwałtownie się zmienia, gdy w tajemniczych okolicznościach ginie jego brat, Doc. Nieświadomy niczego Thomas zostaje wciągnięty w niebezpieczną grę szpiegowską i staje się celem bezwzględnego zbrodniarza wojennego, byłego obozowego lekarza dr. Christiana Szella. Nazista przybywa do Nowego Jorku, aby odebrać ze skrytki bankowej ogromny majątek w diamentach zrabowanych ofiarom Holokaustu. Babe przeżywa prawdziwy koszmar, nie rozumiejąc, dlaczego stał się celem pościgu i co oznacza powtarzane bez końca pytanie oprawców. Reżyseria Johna Schlesingera zachwyca precyzją w budowaniu atmosfery osaczenia. Nowy Jork w kadrach Conrada L. Halla jest ukazany jako duszna, obca i wroga metropolia, w której nikt nie może czuć się bezpiecznie. Kluczowym elementem thrillera są kreacje aktorskie, stanowiące fascynujące zderzenie dwóch odmiennych szkół. Młody Dustin Hoffman, stosujący wymagającą metodę Stanisławskiego, tworzy przejmujący i pełen autentyzmu portret zwykłego człowieka postawionego w ekstremalnej sytuacji. Z kolei legendarny brytyjski aktor Sir Laurence Olivier w roli dr. Szella serwuje chłodny, przerażający i ikoniczny występ, tworząc jednego z najbardziej nienawistnych czarnych charakterów w historii ekranu. Ikoniczna scena przesłuchania dentystycznego i powracające pytanie „Czy to jest bezpieczne?” weszły na stałe do klasyki kina, wywołując u widzów autentyczny lęk. Całość dopełnia wyśmienity montaż Jima Clarka oraz oszczędna, lecz budująca napięcie muzyka Michaela Smalla. „Maratończyk” po latach wciąż pozostaje klasykiem swojego gatunku, łączącym gęstą intrygę z głębokim studium ludzkiego strachu i determinacji.