ハドソン河のモスコー

映画『ハドソン河のモスコー』のあらすじ

"Moskwa nad rzeką Hudson" (1984) w reżyserii Paula Mazursky’ego to jeden z najbardziej przejmujących i jednocześnie ciepłych komediodramatów lat 80., ukazujący zderzenie dwóch odmiennych światów w epoce zimnej wojny. Głównym bohaterem historii jest Władimir Iwanow (w tej roli znakomity Robin Williams), skromny saksofonista grający w orkiestrze radzieckiego cyrku. Podczas oficjalnej trasy koncertowej po Stanach Zjednoczonych grupa zatrzymuje się w Nowym Jorku. Dla Iwanowa, zmęczonego opresyjnym ustrojem, brakiem perspektyw i wszechobecną inwigilacją, szary codzienny byt w ZSRR staje się nie do zniesienia. Przełomowy moment następuje podczas wizyty cyrkowców w słynnym domu towarowym Bloomingdale’s na Manhattanie. Wątpliwości i strach ustępują miejsca nagłemu impulsowi: Władimir postanawia odejść od grupy i poprosić o azyl polityczny na środku zatłoczonego sklepu. Ten dramatyczny i pełen chaosu krok całkowicie odmienia jego życie. Z pomocą przychodzą mu przypadkowo poznani ludzie – czarnoskóry ochroniarz Lionel (Cleavant Derricks), włoska ekspedientka Lucia (María Conchita Alonso) oraz kubański prawnik Orlando (Alejandro Rey). Szybko okazuje się, że ucieczka to dopiero początek długiej drogi do odnalezienia się w nowej rzeczywistości. Reżyser Paul Mazursky z wyczuciem unika taniego sentymentalizmu i prostej politycznej agitki. Zamiast czarno-białego obrazu propaganda kontra wolność, pokazuje amerykański styl życia w sposób wielowymiarowy. "Amerykański sen" w wizji Mazursky’ego to nie tylko bogactwo i nieograniczone możliwości, ale również samotność, biurokracja, bariera językowa oraz ciężka praca. Film subtelnie uderza w nuty nostalgii za ojczyzną, pokazując, że wyrwanie człowieka z jego korzeni zawsze wiąże się z tożsamościowym bolesnym pęknięciem. Kluczowym atutem produkcji jest wybitna kreacja Robina Williamsa, który udowodnił swój ogromny talent dramatyczny. Aktor opanował język rosyjski z przekonującym akcentem oraz nauczył się grać na saksofonie, co nadało jego postaci autentyczności. Świetne wsparcie zapewniają aktorzy drugoplanowi, w tym prawdziwi radzieccy emigranci (Sawielij Kramarow, Elya Baskin), którzy wnieśli do filmu własne, autentyczne doświadczenia. Całość dopełniają wyśmienite zdjęcia Donalda McAlpine’a, chwytające klimat Nowego Jorku lat 80., oraz nastrojowa muzyka Davida Shire’a. "Moskwa nad rzeką Hudson" pozostaje poruszającym i uniwersalnym portretem losu imigranta. To opowieść o wolności, przyjaźni i poszukiwaniu własnego miejsca na ziemi, która mimo upływu lat nie straciła nic ze swojej świeżości i humanistycznego przesłania.