Koniec

Opis filmu „Koniec"

Mężczyzna, goniony przez duchy przeszłości, poddaje refleksji swoje obecne życie.

„Koniec” (tytuł oryginalny: The Sense of an Ending) z 2017 roku to brytyjsko-amerykański dramat w reżyserii pochodzącego z Indii Ritesha Batry. Obraz stanowi adaptację uznanej powieści Juliana Barnesa o tym samym tytule, która w 2011 roku została wyróżniona prestiżową Nagrodą Bookera. Za przeniesienie subtelnej prozy Barnesa na język filmowy odpowiadał ceniony brytyjski dramaturg Nick Payne. Dla reżysera Ritesha Batry film ten był istotnym krokiem w międzynarodowej karierze – stanowił jego anglojęzyczny debiut po ogromnym sukcesie kameralnego i ciepło przyjętego indyjskiego obrazu „Smak curry” (The Lunchbox). Głównym bohaterem opowieści jest Tony Webster (w tej roli znakomity Jim Broadbent), emerytowany właściciel niewielkiego sklepu z używanym sprzętem fotograficznym w Londynie. Tony prowadzi spokojne, nieco nostalgiczne i uporządkowane życie, utrzymując przyjacielskie relacje z byłą żoną Margaret. Jego codzienna rutyna zostaje jednak gwałtownie zaburzona, gdy dowiaduje się, że matka jego pierwszej miłości z czasów studenckich zmarła i zapisała mu w spadku pamiętnik. Dokument ten należał dawniej do jego bliskiego przyjaciela z młodości, Adriana Finna, którego tragiczne losy położyły się cieniem na życiu bohaterów. Chęć odzyskania zapisek zmusza Tony'ego do odnowienia kontaktu z dawna niewidzianą Veronicą (Charlotte Rampling) oraz do konfrontacji z własnymi, zniekształconymi przez czas wspomnieniami. Ritesh Batra prowadzi narrację w sposób powolny, wyważony i skłaniający do głębokiej refleksji. Film sprawnie operuje dwoma planami czasowymi, przeplatając współczesność ze retrospekcjami z lat 60. XX wieku. Głównym motywem dzieła jest ułomność ludzkiej pamięci oraz to, jak podświadomie zniekształcamy przeszłość, aby stworzyć wygodną dla siebie wersję historii. Reżyser skupia się na emocjonalnych detalach, unikając taniego dramatyzmu i pozwalając widzom na samodzielną interpretację zachowań bohaterów. Dużą siłą filmu jest obsada aktorska. Jim Broadbent kreuje postać człowieka nieidealnego, lecz budzącego współczucie, natomiast Charlotte Rampling wnosi na ekran chłodną elegancję, tajemniczość i niezwykłą charyzmę. Młodsze wersje bohaterów przekonująco grają Billy Howle oraz Freya Mavor. Wizualna strona filmu, za którą odpowiadał operator Christopher Ross, opiera się na stonowanej palecie barw i eleganckich kadrach, doskonale oddających atmosferę angielskiego realizmu. Subtelna ścieżka dźwiękowa autorstwa Maxa Richtera buduje dodatkową warstwę nostalgii i emocjonalnego napięcia. „Koniec” to dojrzałe kinowe doświadczenie, które wpisuje się w najlepsze tradycje brytyjskiego kina psychologicznego. Choć ekranizacja prozy tak głęboko wewnętrznej stanowiła duże wyzwanie, twórcy stworzyli poruszający portret człowieka mierzącego się z własną przeszłością, stawiając pytania o naturę żalu, winy oraz przebaczenia.