O Que é Isso, Companheiro?

Opis filmu „O Que é Isso, Companheiro?"

„O Que é Isso, Companheiro?” (znany międzynarodowo jako „Four Days in September”) to brazylijski dramat polityczno-historyczny z 1997 roku w reżyserii Bruno Barreto. Film opiera się na autobiograficznej książce Fernando Gabeiry z 1979 roku, opisującej jedno z najbardziej dramatycznych wydarzeń w historii współczesnej Brazylii – porwanie ambasadora Stanów Zjednoczonych przez lewicowych partyzantów w 1969 roku, w okresie zaostrzenia represji ze strony reżimu wojskowego. Akcja filmu skupia się na grupie młodych ideologów i aktywistów z organizacji MR-8 oraz ALN, którzy w reakcji na brutalną cenzurę i tortury ze strony władz decydują się na zorganizowanie bezprecedensowej akcji. Ich celem staje się Charles Burke Elbrick, dyplomata reprezentujący interesy USA. Porwanie ma posłużyć jako karta przetargowa w negocjacjach z wojskową juntą i doprowadzić do uwolnienia 15 więźniów politycznych w zamian za życie dyplomaty. Barreto śledzi nie tylko skomplikowane przygotowania do zamachu i czterodniowe uwięzienie ambasadora w kryjówce w Rio de Janeiro, ale również psychologiczną grę, jaka nawiązuje się między porywaczami a ich zakładnikiem. Reżyser unika prostego podziału na czarno-białe postacie, starając się przedstawić motywacje obu stron konfliktu – z jednej strony ideologiczny zapał i brak doświadczenia młodych rewolucjonistów, z drugiej zaś chłodny pragmatyzm oraz godność przetrzymywanego dyplomaty. Bardzo dobrą kreację w roli ambasadora stworzył amerykański aktor Alan Arkin, z kolei po stronie brazylijskiej wyróżniają się m.in. Pedro Cardoso oraz Fernanda Torres. Zdjęcia Feliksa Monti oraz dynamiczna, pulsująca napięciem muzyka autorstwa Stewarta Copelanda podkreślają thrillerowy charakter dzieła, łącząc tempo kina sensacyjnego z przejmującym tłem historycznym. Obraz Bruno Barreto wywołał w Brazylii gorącą dyskusję społeczno-polityczną, zyskując jednocześnie duże uznanie na arenie międzynarodowej. Został dostrzeżony przez Amerykańską Akademię Filmową, zdobywając nominację do Oscara dla najlepszego filmu nieanglojęzycznego. Dzieło do dziś pozostaje jednym z najważniejszych brazylijskich obrazów poświęconych okresowi dyktatury wojskowej, ukazującym dramat jednostek uwikłanych w wielką politykę oraz koszty ideologicznego radykalizmu.