The Anthrax Attacks: In the Shadow of 9/11

Opis filmu „The Anthrax Attacks: In the Shadow of 9/11"

Premiera dokumentu „Ataki z użyciem wąglika: W cieniu 11 września” (oryg. The Anthrax Attacks: In the Shadow of 9/11) przypomniała o jednym z najbardziej mrocznych i chaotycznych rozdziałów we współczesnej historii Stanów Zjednoczonych. Zaledwie kilka dni po tragicznych zamachach na World Trade Center i Pentagon z 11 września 2001 roku, amerykańskie społeczeństwo zostało dotknięte kolejną falą terroru. Do siedzib stacji telewizyjnych, gazet oraz biur senatorów zaczęły napływać listy zawierające śmiercionośne przetrwalniki bakterii wąglika. W wyniku tych skażeń zginęło pięć osób, a kilkanaście zostało ciężko rannych, co wywołało ogólnokrajową panikę i doprowadziło do uruchomienia jednego z najbardziej skomplikowanych i kosztownych śledztw w historii FBI, znanego pod kryptonimem Amerithrax. Reżyser Dan Krauss sprawnie prowadzi widza przez wieloletnie i pełne fałszywych tropów dochodzenie. Film szczegółowo analizuje, jak początkowa hipoteza o zamachu przeprowadzonym przez zagranicznych terrorystów z Al-Kaidy stopniowo ustępowała miejsca hipotezie o rodzimym zagrożeniu pochodzącym z wewnątrz amerykańskich laboratoriów wojskowych. Twórcy pokazują presję polityczną i społeczną, pod jaką znajdowały się służby bezpieczeństwa, oraz tragiczne konsekwencje pochopnych oskarżeń rzucanych na niewinne osoby. Krauss unika prostej sensacji, skupiając się na ukazaniu mechanizmów psychologicznych, instytucjonalnych błędów oraz dylematów moralnych agentów zaangażowanych w sprawę. Wyjątkowym elementem dokumentu jest zastosowanie hybrydowej formy narracyjnej. Obok tradycyjnych wywiadów z ocalałymi, dziennikarzami i śledczymi FBI, reżyser wplata w fabułę wyreżyserowane sekwencje dramatyzowane. Główną rolę – doktora Bruce'a Ivinsa, mikrobiologa pracującego dla amerykańskiego rządu nad szczepionką przeciwko wąglikowi – zagrał znany aktor Clark Gregg. Wypowiedzi padające z ust aktora w tych scenach nie są fikcją; scenariusz sekwencji fabularnych oparto bezpośrednio na odtajnionych e-mailach, zeznaniach oraz nagraniach z podsłuchów dokonywanych przez FBI. Zabieg ten, połączony ze stonowaną muzyką oraz archiwalnymi nagraniami z dzienników telewizyjnych, nadaje całości charakter wciągającego thrillera psychologicznego. Dokument został pozytywnie przyjęty przez krytyków za rzetelne, wieloaspektowe podejście do trudnego tematu oraz umiejętne ukazanie paranoi, która opanowała Amerykę po 11 września. „Ataki z użyciem wąglika” to nie tylko wnikliwy zapis historycznego śledztwa, ale również poruszająca opowieść o tym, jak strach może wpłynąć na funkcjonowanie całego państwa i doprowadzić do tragedii jednostki.