Dziękujemy za palenie

Opis filmu „Dziękujemy za palenie"

Akcja filmu skupia się na wielkim potentacie przemysłu tytoniowego, który chcąc zwiększyć zyski swojej firmy zatrudnia Nicka Naylora, znakomicie znającego się na swoim fachu rzecznika prasowego. Naylor zrobi wszystko, aby zadowolić swojego pracodawcę, ale wciąż chce być nieskazitelny w oczach 12-letniego syna.

„Dziękujemy za palenie” (2005) w reżyserii Jasona Reitmana to błyskotliwa satyryczna komedia stanowiąca adaptację głośnej powieści Christophera Buckleya z 1994 roku. Głównym bohaterem filmu jest Nick Naylor (w tej roli świetny Aaron Eckhart), niezwykle charyzmatyczny i elokwentny rzecznik prasowy wielkiego koncernu tytoniowego. Zamiast unikać trudnych pytań czy przepraszać za skutki palenia, Naylor z zimną krwią i uśmiechem na twarzy broni prawa ludzi do wyboru w ogólnokrajowej telewizji. Jego głównym celem jest dbanie o zyski branży oraz odpieranie ataków ze strony pryncypialnego senatora Finistirre'a, który dąży do umieszczania drastycznych ostrzeżeń na paczkach papierosów. Jednocześnie bohater próbuje zachować autorytet w oczach swojego 12-letniego syna Joeya, ucząc go przy tym specyficznie pojętej elastyczności moralnej i sztuki manipulacji. Reitman stworzył film wyjątkowo dynamiczny, pozbawiony taniego moralizowania, który z dużą odwagą serwuje widzom popis socjotechniki i współczesnej retoryki. Konstrukcja scenariusza opiera się na szybkich, iskrzących się dowcipem dialogach oraz czarnym humorze. Istotnym elementem jest pierwszoosobowa narracja zza kadru, dzięki której widz bez trudu wchodzi w świat cynicznego lobbingu. Sprawny montaż oraz zdjęcia Jamesa Whitakera nadają całości żywe tempo przypominające nowocześnie zmontowany program publicystyczny. Dopełnieniem całości jest starannie dobrana ścieżka dźwiękowa, w której nostalgiczne utwory muzyki country i jazzowej (poruszające motyw palenia) stanowią przewrotny, ironiczny tło dla poczynań głównego bohatera. Dużą siłą produkcji jest znakomicie skompletowana obsada drugoplanowa. Obok Aarona Eckharta na ekranie pojawiają się między innymi William H. Macy jako zacięty polityk, J.K. Simmons jako bezwzględny szef koncernu, Rob Lowe w roli przerysowanego producenta z Hollywood oraz Sam Elliott jako chory na raka dawny gwiazdor reklam papierosów. Na szczególną uwagę zasługują sceny cyklicznych spotkań tzw. „MOD Squad” (Merchants of Death) – grupy lobbystów reprezentujących przemysł tytoniowy, zbrojeniowy i alkoholowy. Obraz Reitmana został bardzo entuzjastycznie przyjęty przez krytykę, zyskując status jednej z najbardziej udanych satyr na branżę PR, media oraz amerykańską poprawność polityczną XXI wieku.