Faworyta

Opis filmu „Faworyta"

Anglia, początek XVIII wieku. Chociaż kraj jest w stanie wojny z Francją, królewski dwór pochłaniają inne sprawy. Na tronie zasiada królowa Anna (Olivia Colman), której stan zdrowia nie pozwala jednak na faktyczne sprawowanie rządów. W jej zastępstwie rządzi lady Sarah (Rachel Weisz, nagrodzona Oscarem), jej bliska przyjaciółka. Jednak właśnie wtedy na dworze pojawia się ambitna służąca o arystokratycznych korzeniach, Masham (w tej roli nagrodzona Oscarem Emma Stone), która widząc szansę, nie spocznie przed niczym, żeby osiągnąć swoje cele. Jej rozkwitająca przyjaźń z królową zaczyna zagrażać pozycji lady Sarah. "Faworyta" to jeden z najlepszych filmów w dorobku Jorgosa Lantimosa. Na gali Oscarów 2019 otrzymał 10 nominacji, z czego zdobył jedną statuetkę - dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej - Olivii Colman.

„Faworyta” z 2018 roku w reżyserii uznanego greckiego mistrza kina autorskiego Yorgosa Lanthimosa to nieszablonowy, prowokacyjny dramat historyczny, który zrywa z dotychczasowymi konwencjami klasycznego kina kostiumowego. Akcja filmu przenosi nas na początek XVIII wieku, na dwór brytyjskiej monarchini, królowej Anny Stuart. Kraj znajduje się w stanie wycieńczającej wojny z Francją, jednak na królewskim dworze kluczowe decyzje polityczne są podporządkowane prywatnym grymasom i osamotnieniu władczyni. Monarchini, zmagająca się z podagrą, głęboką depresją oraz traumą po utracie siedemnaściorga dzieci, nie jest w stanie samodzielnie sprawować rządów. Faktyczną władzę w państwie dzierży jej bezwzględna powiernica i dyskretna kochanka, lady Sarah Churchill. Ten ugruntowany układ ulega jednak gwałtownemu zaburzeniu, gdy w pałacu pojawia się Abigail Hill – zredukowana do roli zwykłej pomywaczki zubożała arystokratka. Szybko dostrzega ona szansę na odbudowanie dawnej pozycji społecznej i rozpoczyna wyrafinowaną, pełną manipulacji oraz czarnego humoru grę o względy kapryśnej królowej. Lanthimos po raz kolejny dowodzi swojej unikalnej wrażliwości estetycznej, serwując widzom widowisko wybitnie autorskie, pełne absurdalnego dowcipu i groteski. Zamiast pomnikowego ujęcia historii otrzymujemy intymny, duszny i chwilami wręcz surrealistyczny dramat psychologiczny. Operator Robbie Ryan zastosował rewolucyjne podejście do oświetlenia planu filmowego – większość scen kręcono wyłącznie przy użyciu światła naturalnego wpadającego przez pałacowe okna oraz blasku świec, co nadaje wnętrzom niezwykły, surowy realizm. Charakterystyczne dla filmu wykorzystanie obiektywów szerokokątnych oraz obiektywu typu „rybie oko” zniekształca przestrzeń, uwypuklając izolację bohaterów w ogromnych, sterylnych korytarzach i komnatach. Ścieżka dźwiękowa opiera się na kompozycjach barokowych i klasycznych (m.in. Bacha, Händla oraz Purcella), ale zostaje zestawiona z monotonnym tykaniem zegarów i niepokojącymi odgłosami natury, co buduje stale narastające napięcie. Największą siłą produkcji pozostaje fenomenalnie napisany i poprowadzony trójkąt aktorski. Olivia Colman w roli królowej Anny stworzyła kreację absolutnie wybitną – tragikomiczną, przejmującą, pełną fizycznego bólu i dziecinnej bezradności, a zarazem zdolną do kapryśnego okrucieństwa. Jej występ został zasłużenie nagrodzony Oscarem dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej. Partnerujące jej Rachel Weisz i Emma Stone prezentują najwyższy poziom wyrafinowania, tworząc skomplikowane portrety ambitnych kobiet walczących o przeżycie i polityczną dominację. „Faworyta” odniosła ogromny sukces krytyczny i komercyjny, zdobywając dziesięć nominacji do Oscara. To dzieło, które redefiniuje gatunek dramatu dworskiego, przekształcając klasyczną opowieść o władzy w uniwersalne studium ludzkich słabości, samotności oraz bezwzględnej ambicji.